Bệnh mề đay dị ứng và bài thuốc điều trị hiệu quả nhất hiện nay

Mề đay dị ứng là phản ứng viêm da do có sự tác động của chất trung gian hóa học là histamin. Theo thống kê, có 20% dân số mắc bệnh mề đay, bệnh gặp ở phụ nữ nhiều hơn ở nam giới. Khi bị nổi mề đay, ban đầu bệnh nhân thấy trên da xuất hiện vùng sẩn đỏ, rất ngứa ngáy khó chịu, những nốt sẩn này có thể trên toàn thân hoặc chỉ một vài đám trên cơ thể. Bệnh dễ xuất hiện do dị ứng thời tiết, do trời lạnh, do dị ứng thức ăn, dị ứng thuốc tây… Đây là căn bệnh da liễu không lây nhiễm, không quá nguy hiểm đến sức khỏe nhưng hay tái phát nhất là vào thời điểm giao mùa. Nhằm giúp cho bệnh nhân và bạn đọc hiểu thêm về bệnh mề đay dị ứng, Ban biên tập câu chuyện y học đã liên hệ phỏng vấn độc quyền với Thạc sĩ – Bác sĩ Hoàng Thanh Tùng, Nguyên Phó trưởng Khoa da liễu Bệnh viên y học cổ truyển TW.

Pv Thu Hương: Xin cảm ơn Ths. BS Hoàng Thanh Tùng đã dành thời gian phỏng vấn độc quyền cho Câu chuyện y học. Trước tiên xin Bác sĩ cho biết  bệnh mề đay là gì và thường có biểu hiện như thế nào?

Ths.BS Hoàng Thanh Tùng: Bệnh mề đay là một dạng dị ứng ngoài da, do phản ứng cấp tình hoặc mãn tính của mao mạch do dị ứng phù ở da hoặc niêm mạc. Mề đay có thể nổi ở toàn thân hoặc một vài vùng, da sẩn đỏ nổi gồ lên từng mảng, càng gãi thì càng lan ra và càng ngứa… dần dần nhẹ và lặn đi sau 1 vài giờ hoặc 1 vài ngày, thậm chỉ cả tháng mới lặn đi.

Bệnh nhân mề đay mãn tính

Ảnh: Bệnh nhân mề đay mãn tính

 

PV Thu Hương: Thưa Bác sĩ, mề đay có những dạng cơ bản nào và nguyên nhân gây bệnh?

Ths. BS Hoàng Thanh Tùng: Hiện nay chúng tôi phân loại mề đay dựa vào thời gian bị mẫn ngứa và mức độ của bệnh.

Phân loại dựa vào thời gian bị mẫn ngứa, chúng tôi chia thành 2 loại chính.

Mề đay cấp tính: Dạng này sảy ra đột ngột hoặc tự lặn sau vài giờ hoặc vài ngày. Bệnh thường gặp ở người trẻ và nguyên nhân thường do thức ăn hoặc do dị ứng thuốc. Trường hợp nặng, mề đay cấp tính có thể gây cho bệnh nhân choáng váng, ngất xỉu do tụt huyết áp.

Mề đay mãn tính: Đây là giai đoạn bệnh lý phát triển khá phức tạp với rất nhiều nguyên nhân gây bệnh khác nhau, không chỉ riêng kí sinh trùng, thức ăn hay thời tiết. Nguyên nhân gây bệnh còn có thể do di ứng thuốc, kháng nguyên hô hấp (phấn hoa, bụi, men mốc …), mề đay do bệnh nội tiết…

– Mề đay thành vệt dài, thành vòng – mề đay xuất huyết.

– Mề đay sần ở trẻ em, mề đay mụn nước, phồng nước.

– Mề đay khổng lồ, đó là phù nổi đột ngột làm sưng phù mặt, mí mắt, môi hoặc bộ phận sinh dục, thường sau vài giờ thì lặn, không ngứa chỉ gây cảm giác tức khó chịu. Mức độ nguy hiểm của dạng này có thể làm phù đường hô hấp, gây hẹp thanh quản dẫn đến khó thở.

– Mề đay cấp tiết cholin: xuất hiện khi ra nắng, vận động thể lực, xúc cảm hay gặp ở người trẻ tuổi. Mề đay nổi rầm rộ, đột ngột khắm người, gây cảm giác rất ngưa.

Phân loại dựa trên mức độ bệnh

Mề đay thông thường: Bệnh bắt đầu đột ngột, rầm rộ ở bất kỳ vùng da nào trên cơ thể, với những nốt sẩn phù hồng, đặc biệt là rất ngứa và có thể hợp lại thành mảng có giới hạn rõ và lan khắp người. Sau vài phút hay vài giờ thì lặn, không để lại dấu vết. Phát ban có thể lặn ở chỗ này và nổi ở chỗ khác.

Phù mạch – Quincke: Nổi ban đột ngột làm sưng to cả một vùng (mí mắt, môi, bộ phận sinh dục ngoài, niêm mạc…), cho cảm giác căng nhiều hơn ngứa, có thể kèm theo nổi mề đay. Nếu phù ở lưỡi, thanh quản, hầu sẽ gây suy hô hấp phải xử trí cấp cứu.

Da vẽ nổi: Còn gọi là mề đay giả, nếu dùng một vật chà xát lên da, vài phút sau trên mặt da nổi gồ lên một vệt màu hồng. Có thể đi kèm nổi mề đay.

Ngoài ra mề đay còn có những dạng khác như: sẩn nhỏ, sẩn mụn nước hay xuất huyết.

Mề đay hay phù Quincke có thể đi kèm với những triệu chứng toàn thân như: sốt, đau khớp, rối loạn tiêu hóa, nhức đầu và nặng nhất là trụy tim mạch (sốc phản vệ) cần phải xử trí cấp cứu.

Nguyên nhân gây bệnh: mề đay là một dạng dị ứng ngoài da do nhiều nguyên nhân khác nhau bên trong lần bên ngoài, bao gồm:

Do di truyển: Chủ yếu là do dị ứng với thời tiết, gia đình có người bị mề đay thì có thể là nguyên nhân khiến thế hệ sau bị mề đay.

Do có thể có sức đề kháng yếu nên có thể chống lại các tác nhân gây bệnh mề đay trong sinh hoạt và tiếp xúc hàng ngày.

Do tác động của yếu tố thời tiết: Bệnh thường xuất hiện khi thời tiết giao mùa, do quá nóng quá lạnh, độ ẩm không khí cao, gió lạnh.

Do dị ứng với thức ăn, thực phẩm: Đây là nguyên nhân phổ biến nhất, thường gặp nhất, bao gồm: tôm, cua, sò, nghêu, sò, ghẹ, cá biển, thịt bò, trứng, socolate, phô mai, các loại mắm, tương, chao, rượu, bia, đồ uống có cồn… thức ăn chế biến sẵn có chứa nhiều chất bảo quản, chất tạo mầu, thức ăn cay nóng.

Do dị ứng với một số loại thuốc: đó là các loại thuốc uống, thuốc bôi ngoài da, thuốc hạ nhiệt, các chất cản quảng có chứa iot, thuốc điều trị huyết áp, suy tim, xương khớp, thuốc mất ngủ, gây mê, ngừa thai … Bệnh mề đay có thể xuất hiện ngay lần đầu dùng thuốc hoặc cách đó 5-10 ngày.

Một số nguyên nhân khác: kí sinh trùng trên cơ thể (nhiễm giun kim, giun đũa, sán…); do tác động của các yếu tố tâm lý (căng thẳng, lo âu, stress, xúc động, gắng sức, áp lực …), do virus, vi khuẩn tồn tại trong cơ thể (viêm gan siêu vi B, C, vi khuẩn trong tai mũi họng…).

Theo y học cổ truyền: một số tạng, phủ liên quan đến bệnh dị ứng, tạng can (gan) liên quan về huyết (can tàng huyết) tức là liên quan về mặt giải độc. Tạng tâm (tâm chủ huyết mạch) liên quan đến tuần hoàn của huyết. Huyết (máu) là một phủ (kỳ hằng) là đối tượng chính của bệnh dị ứng trong cơ thể: huyết nhiệt sinh phong (huyết nóng sinh ra phong ngứa). Tạng phế liên quan đến da (phế chủ bì mao) một trong những bộ phẩn xảy ra bệnh dị ứng…

PV Thu Hương: Thưa bác sĩ, để điều trị bệnh mề đay dị ứng hiện nay có thuốc gì điều trị dứt điểm bệnh được không ạ.

Ths. BS Hoàng Thanh Tùng: Hiện nay có nhiều loại thuốc để chữa trị bệnh mề đay, chữa bằng thuốc tân dược, thực phẩm chức năng, từ chữa cách theo dân gian, chữa bằng thuốc đông y. Mỗi cách chữa lại có những ưu nhược riêng và người bệnh nên cân nhắc trước khi quyết định điều trị.

Điều trị bằng mẹo dân gian: thuốc có thể dễ dàng kiếm trong vườn nhà, ít tốn kém, dễ thực hiện, lành tính, an toàn, mang lại hiệu quả trong nhiều trường hợp bệnh còn nhẹ. Thuốc dân gian không tác dụng phụ.

Điều trị bằng thuốc tân dược và TPCN: chủ yếu dùng thuốc kháng histamin có tác dụng chông ngưa chống dị ứng; thuốc corticoid chỉ có tác dụng điều trị mề đay cấp. Thuốc tân dược có hiệu quả nhanh, tiện dụng, dễ mua …. Nhưng nếu dùng lâu ngày sẽ dẫn đến phụ thuộc vào thuốc, nhờn thuốc và gây nhiều tổn thương đến nội tạng người bệnh. Nếu bệnh nhân dùng các loại thực phẩm chức năng thì hiệu quả không đáng kể nhưng chi phí vô cùng đắt đỏ.

Sử dụng thuốc tây chữa bệnh mề đay (minh họa)

Ảnh: Sử dụng thuốc tây chữa bệnh mề đay (minh họa)

 Điều trị bằng các bài thuốc đông y:  Thuốc đông ý có nhiều đặc điểm nổi trội: thảo dược tự nhiên, an toàn, điều trị đi vào căn nguyên của bệnh nêu mang lại hiệu quả điều trị rất cao. Tuy nhiên muốn điều trị khỏi bệnh nhân cần phải kiên trì điều trị 1 đến 2 tháng và cần phải kiêng khem khi uống thuốc.

Là người trong ngành, nhiều năm chữa bệnh và tìm hiểu các bài thuốc gia truyền tôi đánh giá rất cao bài thuốc của dòng họ Nguyễn Tiến, hiện do Lương y Nguyễn Tiến Minh phụ trách, bài thuốc là sự kế thừa kinh nghiệm 6 đời làm thuốc.

Bài thuốc đông y chữa mề đay (minh họa)

Ảnh: Bài thuốc đông y chữa mề đay (minh họa)

Theo hiểu biết của tôi về bài thuốc tiêu ban thang dòng họ Nguyễn Tiến bao gồm các vị: Ké đầu ngựa, Hạ khô thảo, Phù bình, Thổ phục linh, Bông mã đề, Đơn đỏ, Phòng phong, Kim ngân hoa, Ngưu bàng tử, kinh giới, sinh địa, nhân trần, cát căn, bạch mao căn, …. và gia giảm các vị theo từng trường hợp cụ thể.

Với bất kỳ bài thuốc đông y chưa bệnh mề đay nào cũng đều có các vị cơ bản, nhưng theo tôi bài thuốc đặc trị mề đay của dòng họ Nguyễn Tiến hiệu quả cao nằm ở chỗ cách thu hái thuốc, cách sao tẩm thuốc, cách phối thuốc, liều lượng rất tài tình và linh hoạt dựa trên thể bệnh, cơ địa, thể trang và theo mùa thời tiết nên hiệu quả rất cao. Theo tôi đánh giá bí quyết cốt loãi của bài thuốc nằm ở cách thu hái và cách sao tẩm các vị thuốc.

PV Thu Hương: Xin cảm ơn Ths. BS đã dành thời gian chia sẻ với Ban biên tập câu chuyện y học..

1 nhận xét

  • Bởi đỗ thị diệu - Trả lời

    M.n ai đã sd thuốc của lg y Nguyễn Tiến Minh có hq r cho e xjn ít review vs ạ.htai e khổ sở với bệnh ni lắm rồi. E có uống thuốc đông y bên y học cổ truyền mà k thấy thuyên giảm j cả.k thể chịu nổi. K lm dc vc j hết. Nchung là bất cần đời luôn ý

Nhận xét